gdGabriel Dubiel urodził się 23 marca 1880 roku w Pałuszycach w rodzinie chłopskiej jako syn Józefa i Marii z Barabasiów. Po regulacji Dunajca i budowie wałów przeciwpowodziowych na początku XX wieku część  Pałuszyc  znalazła się na prawym brzegu rzeki i obecnie jest to miejscowość Okręg w gminie Gręboszów. Po ukończeniu szkoły ludowej w Gręboszowie podjął dalszą naukę w I Gimnazjum w Tarnowie, do którego uczęszczał w latach 1892 – 1900. W czerwcu 1900 roku z wyróżnieniem zdał maturę, a od jesieni tego roku podjął studia filozoficzno – historyczne w Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Studia zakończył zdobyciem tytułu doktora filologii polskiej.

Jako absolwent UJ objęty systemem szkolenia wojskowego, w 1906 roku odbył jednoroczną służbę wojskową. Po jej zakończeniu podjął pracę nauczycielską w Gimnazjum św. Anny w Krakowie. Działając w Towarzystwie Nauczycieli Szkół Wyższych popadł w konflikt z Radą Szkolną Krajową we Lwowie, które krytykował za oświatowy konserwatyzm. Z tego powodu pod błahym pretekstem został zwolniony z pracy.  W tej sytuacji wyjechał do Lublina i tam został nauczycielem jednego z gimnazjów. W 1908 roku powrócił do Galicji i podjął pracę pedagogiczną w Mielcu. Po trzech latach pracy w Mielcu przeniósł się do Tarnowa, gdzie został zatrudniony  w swoim macierzystym I Gimnazjum.

Po wybuchu I wojny światowej, jako oficer rezerwy, został w 1914roku zmobilizowany i przez ponad 3 lata brał udział w działaniach wojennych na froncie wschodnim jako d-ca plutonu a później kompanii w stopniu kapitana. W 1917 został zwolniony z wojska i powrócił do pracy pedagogicznej w III Gimnazjum w Tarnowie. Ta szkoła była ostatnim jego miejscem pracy, którą wykonywał z przerwami. W 1920 roku jako ochotnik wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej, za co został odznaczony  Krzyżem Walecznych.

W 1921roku wyjechał na Górny Śląsk, by czynnie włączyć się w kampanię plebiscytową. Tu został jednym z najbliższych współpracowników Wojciecha Korfantego. Wziął też czynny udział w III Powstaniu Śląskim, które przesądziło o przyłączeniu do Polski większej części Górnego Śląska. W Bytomiu był jednym ze współorganizatorów Towarzystwa Obrony Kresów Zachodnich.

W połowie 1921 roku powrócił do Tarnowa i wznowił pracę pedagogiczną w  II Gimnazjum. W listopadzie 1922 roku po wyborze na posła z list PSL – Piast, wziął urlop bezpłatny, by poświęcić się pracy parlamentarnej. W 1924 roku zostaje awansowany do stopnia majora rezerwy. Po zakończeniu 5-letniej kadencji sejmu, jesienią 1927 roku powrócił do pracy w szkole. Jako ludowiec i przeciwnik władzy sanacyjnej został decyzją administracyjną przeniesiony do Wadowic. Tam prawdopodobnie przez jeden rok uczył języka polskiego młodego Karola Wojtyłę. Po przejściu na wcześniejszą emeryturę zamieszkał w Tarnowie przy ulicy T. Kościuszki w zakupionym przez siebie domu, poświęcając się działalności społeczno- politycznej.

Po klęsce wrześniowej i nastaniu okupacji włączył się do działalności konspiracyjnej. Aresztowany przez hitlerowców 23 lutego 1942 roku został przewieziony  do obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu. Oznaczono go jako więźnia politycznego numerem 24761 ( w dokumentach obozowych napisano adnotację – powrót nie wskazany). W obozie przebywał tylko 35 dni. Został zamordowany – zastrzykiem w serce 30 marca 1942 roku.

Gabriel Dubiel był zaangażowany w działalność  społeczno- polityczną, do której predestynował go duży temperament jak i nietuzinkowe zdolności.

Już w czasie nauki w tarnowskim gimnazjum był członkiem samokształceniowego stowarzyszenia „Promień” , by później w okresie studiów w Krakowie dojrzeć do działalności i aktywności politycznej. Pochodząc ze środowiska wiejskiego, na które bardzo silnie oddziaływał wtedy znany mu zresztą Jakub Bojko z Gręboszowa, został zwolennikiem ruchu ludowego. W Krakowie często odwiedzał redakcję  „Przyjaciela Ludu”, która przeniosła się tutaj ze Lwowa. W tym okresie poznał osobiście wszystkich wybitniejszych przywódców i działaczy ludowych. Bywał także często w redakcji „Naprzód”, dzięki czemu wszedł również mocno w środowisko socjalistów. Natomiast przez kontakt z redakcją „Nowej Reformy” poznał bliżej kręgi krakowskich demokratów. Na łamach wyżej wymienionych tytułów zaczął zamieszczać korespondencje i artykuły problemowe, w których ostro krytykował galicyjskich konserwatystów i endeków..

Zaraz po podjęciu studiów w Krakowie zaczął czynnie działać  w Czytelni Akademickiej im. A Mickiewicza i głównie dzięki jego agitacji czytelnia została wyrwana z rąk endeków a władzę w niej objęli ludowcy. W 1905 roku został wybrany prezesem tej czytelni. Równolegle czynnie udzielał się także  w pracy Krakowskiego Koła PSL im T. Kościuszki i jako jego delegat wielokrotnie wyjeżdżał na wiejskie wiece i zgromadzenia. Szczególnie często przebywał w rejonie rodzinnego Gręboszowa i tu był jednym z organizatorów walki chłopów o parcelację dóbr szlacheckich w Siedliszowicach.

Po podjęciu pracy nauczycielskiej w Lublinie nawiązał kontakty z rodzącym się w Królestwie ruchem ludowym. Po przeniesieniu do Mielca organizował powiatową strukturę PSL. Stanął też na czele Powiatowej Rady Ludowej w Mielcu oraz został wybrany prezesem mieleckiego gniazda „Sokoła”.  W dniu 12 lutego 1911 roku na zjeździe tej organizacji w Tarnowie wszedł w skład Wydziału II Okręgu „Sokoła”.

Przybywszy do Tarnowa zaraz włączył się w pracę „Sokoła I” ale widząc, że dominują w nim siły endeckie utworzył „Sokoła II” w Tarnowie-Strusinie. W ruchu sokolskim był czynnym działaczem aż do wybuchu I wojny światowej.

Ostatnie lata przed jej wybuchem to okres wyjątkowej i wielokierunkowej aktywności G. Dubiela. Wykorzystując dawne krakowskie kontakty i związki z socjalistami w 1912 roku zainspirował powstanie w Tarnowie Uniwersytetu Ludowego im. A.  Mickiewicza. Stowarzyszenie to powstało w czasie obchodów 100-lecia urodzin A. Mickiewicza i działało w środowisku miejskim. G. Dubiel jako prezes jego tarnowskiego oddziału, organizował akcję odczytową, a ponadto włączył się w silny w tym mieście ruch paramilitarno-niepodległościowy. Już w 1911 roku został prezesem Związku Strzeleckiego w Tarnowie i na czele jego wydziału przyjmował wizytującego Tarnów Józefa Piłsudskiego. W tym samym roku wszedł również w skład opanowanego przez ludowców z Witosem na czele Zarządu Powiatowego Towarzystwa Kółek Rolniczych. W 1912 roku został urzędującym dyrektorem nowo utworzonej Spółdzielni Rolniczo-Handlowej „Plon”. Obowiązki dyrektora pełnił do roku 1917. Przez cały ten okres czynnie pracował w tarnowskim oddziale Stowarzyszenia Nauczycieli Szkół Wyższych.

W miarę upływu czasu coraz bardziej pochłaniała go jednak praca w PSL, w którym wyrastał na pierwszoplanowego działacza.  Opowiedział się po stronie opozycji wobec prezesa PSL Jana Stapińskiego. Po rozłamie w PSL w grudniu 1913 roku opowiedział się za nurtem J. Bojki i W. Witosa współorganizując założycielski kongres PSL Piast. Dubiel został wybrany sekretarzem  Zarządu Głównego tej partii i pełnił tą funkcję do czerwca 1919 roku, kiedy odbył się II Kongres PSL Piast w Warszawie.

Po wybuchu I wojny światowej jako oficer rezerwy został zmobilizowany, co prawie na 3 lata wyłączyło go z czynnej działalności politycznej. Po powrocie z wojny w 1917 roku silnie związał się z obozem legionowo-niepodległościowym i został członkiem politycznego centrum obozu piłsudczykowskiego tzw. Konwentu Organizacji . Pełnił w nim rolę łącznika ze środowiskiem ludowców.

W połowie 1918 roku zorganizował w Krakowie pierwszy polski międzyzaborowy zjazd inteligencji ludowej i przez blisko 15 lat był prezesem założonego wtedy Stowarzyszenia Ludowej Inteligencji.

Będąc związany z kręgiem niepodległościowym w nocy z 6/7 listopada 1918 roku wszedł w skład Tymczasowego Rządu Ludowego Rzeczypospolitej Polskiej, który w Lublinie utworzył Ignacy Daszyński. W tym rządzie jako minister oświaty reprezentował PSL Piast (ale bez zgody Zarządu Głównego PSL-Piast).

Z powodu konfliktu z W. Witosem  nie znalazł się na liście kandydatów  PSL-Piast w wyborach do Sejmu Ustawodawczego, które odbyły się 26 stycznia 1919 roku.

Nie zrezygnował jednak z walki o mandat poselski, startując w tarnowskim okręgu wyborczym z listy PSL-Lewica. O mandat rywalizował z Jakubem Bojko w powiecie dąbrowskim  .Chociaż przegrał tę rywalizację to ogólnym zaskoczeniem było to, że w gręboszowskim obwodzie wyborczym pokonał Bojkę. W wyborach do sejmu w roku 1922 został wybrany z listy PSL-Piast. Mandat posła pełnił do roku 1927. Do końca swojego życia Gabriel Dubiel pozostał wierny chłopskim ideałom, krytykując rządy sanacyjne za dyktatorskie zapędy i zbyt małe zainteresowanie sprawami polskiej wsi.

Konto parafii

BANK SPÓŁDZIELCZY Dąbrowa Tarnowska ODDZIAŁ GRĘBOSZÓW
NR 96 9462 1013 2004 4000 0866 0001

­