JBJakub Bojko urodził się 7 lipca 1857 roku w Gręboszowie. Był synem Gabriela Bojki  i Elżbiety z Kamyszów. Jego ojciec pochodził z Wojciechowa w  Królestswie  Polskim, skąd musiał uciekać, aby uniknąć służby wojskowej w armii carskiej. Jako syn małorolnego chłopa dzieciństwo miał trudne i smutne. W roku 1866 rozpoczął  naukę w trzyletniej miejscowej szkole ludowej w Gręboszowie. Był dobrym uczniem. Jak sam wspominał ulubionymi przedmiotami była historia i dzieje Kościoła, a kłopoty sprawiała mu arytmetyka. Kiedy miał 12 lat zmarła mu matka, a cztery lata później ojciec. W wieku 16 lat został zupełnie sam. Aby przeżyć musiał najmować się do pracy u bogatych gospodarzy. Najpierw pracował u  Walerego Gały, później u Wawrzyńca Szabli i u Żyda w karczmie. Czas wolny poświęcał na czytanie książek. Zaczął prenumerować też gazetki ludowe ”Chatę” i „Nowiny. Samodzielnie zdobyta wiedza pomogła mu otrzymać posadę wiejskiego nauczyciela w Biskupicach. W 1877 roku odbył swoją dłuższą podróż poza miejsce zamieszkania do Tyńca. Zobaczył wtedy po raz pierwszy Kraków, który zrobił na nim olbrzymie wrażenie. Spotkał tam swojego pierwszego nauczyciela M. Stohandela, który oprowadzał  go po Wawelu i starym mieście. Jak później pisał od tej podróży rozpoczęło się jego zainteresowanie zabytkami i historią kraju. Do tej podróży nawiązuje później w artykule zamieszczonym w Przyjacielu Ludu  pt. „Spod ruin zamku Tenczyńskiego”. Latem Bojko dorabiał  jako flisak podróżując nawet do Gdańska. .Podróże te dały mu nie tylko zarobek,  ale też pozwoliły poznać kraj i jego zabytki. Wrażenia z tych podróży były tak silne, że nawiązuje do nich w wydanej kilkanaście lat później książeczce pt. ”Pod piątego króla”. W roku 1879 rozpoczął pracę jako nauczyciel w szkole ludowej w Woli Żelichowskiej, gdzie zyskał sobie szacunek i uznanie wśród dzieci i gospodarzy..

Rok 1879 dał też mu pewną samodzielność, kupił bowiem dwumorgowe gospodarstwo i został pisarzem gminnym. Ze względu na niewysoki wzrost i wątłą budowę w początkiem lat 80-tych został zwolniony z służby wojskowej w armii austriackiej.   W roku 1880 otrzymał  po raz pierwszy posadę pisarza gminnego przy wójcie Gręboszowa. W tym czasie przeżył tez swoją pierwszą miłość i wielkie rozczarowanie. Rodzice wybranki odrzucili w brutalny sposób  starania Bojki o rękę ich córki. Wkrótce zwrócił uwagę na inną dziewczynę - Julię Świętek. Ich ślub odbył się 23 września 1880 roku. Julia, jako żona była dla Bojki bardzo wyrozumiała i zaradna. Potrafiła też prowadzić  gospodarstwo podczas częstych nieobecności męża. W tym samym roku Bojko pracował jako nauczyciel we wsi Kozłów i Hubienice,  a potem w Samocicach. Praca nauczyciela dała mu szacunek wśród chłopów, dlatego powierzono mu obowiązki pisarza gminnego w kilku wsiach jednocześnie. W roku 1891 został  wybrany wójtem w Gręboszowie. Jakub Bojko jeszcze w okresie swej pracy nauczycielskiej dużo dyskutował z chłopami, razem z nimi czytał i prenumerował gazetki dla ludu. Jego zainteresowania polityczne rodziły się w oparciu o obserwację problemów chłopów i wsi. Oprócz rozwijających się poglądów politycznych Bojko miał jeszcze jedną pasję – skrupulatnie zbierał wszelkie wiadomości o rodzinnej wsi oraz jej zabytkach. Do końca życia liczni jego przyjaciele , nieraz znani naukowcy galicyjscy, przysyłali mu tłumaczenia z łaciny testów źródłowych dotyczących Gręboszowa. Bojko utrwalił to później w licznych publikacjach. Interesował się także dziejami chłopów polskich. Coraz częściej próbował pisać. Pisał wierszyki poświęcone ludziom ze swojego otoczenia. Z treści ich wynikało, że dostrzegał ciężkie położenie chłopów oraz ich krzywdy doznawane od bogatych. Doprowadziło to do konfliktu z miejscowym proboszczem.   W roku 1891 rozpoczął pisanie artykułów w „Przyjacielu Ludu", później zaś poznał osobiście twórców ruchu ludowego w Galicji - Marię i Bolesława Wysłouchów.  Znajomość ta zdecydowała o tym, że Bojko stał się prekursorem ruchu ludowego a wkrótce też aktywnym działaczem ludowym na terenie powiatu dąbrowskiego. W lipcu 1895 roku został delegatem  na zjazd chłopski w Rzeszowie. Na tym zjeździe utworzone zostało Stronnictwo Ludowe, prezesem stronnictwa został Karol Lewakowski a wiceprezesem Bojko. W czasie walki wyborczej do Sejmu Krajowego wygrał on rywalizację ze szlacheckim kandydatem na posła hr. Męcińskim i w ten sposób został posłem. Popularność Bojki rosła i w następnej kadencji znów był posłem do Sejmu Krajowego ,tylko że nie z powiatu dąbrowskiego, a ze Lwowa. W roku 1897 został wybrany posłem do parlamentu w Wiedniu. Odtąd zaczyna się okres jego wieloletniego posłowania w Sejmie Krajowym do roku 1914, a w parlamencie w Wiedniu do 1918.Kiedy w 1913 roku dochodzi do rozłamu w Polskim Stronnictwie Ludowym Bojko został prezesem PSL- Piast.

JB1Odzyskanie przez Polskę niepodległości było dla Bojki sygnałem rozpoczęcia pracy w wolnym kraju. W roku 1919 został posłem do Sejmu Ustawodawczego, był też wicemarszałkiem sejmu do roku 1922. Wtedy też został wybrany z listy PSL senatorem i był nim w latach 1922 – 1927, sprawując jednocześnie funkcję wicemarszałka senatu. W 1924 roku otrzymał godność honorowego prezesa PSL „Piast” oraz urządzono mu huczny jubileusz  35-lecia działalności politycznej. Jednak partię zdominowało już młode pokolenie i Bojko nie odgrywał w niej czołowej roli. W 1927 roku odszedł wraz z trzema innymi posłami z „Piasta” i popierając sanację dokonał rozłamu tworząc tzw. Zjednoczenie Ludu Polskiego. Bojko sądził, że Piłsudski ukróci korupcję w niektórych partiach i zrealizuje żądania chłopów, przeprowadzając gruntowna reformę rolną. Początkowo ZLP odnosił pewne sukcesy w dawnym zaborze austriackim. Z czasem chłopi zaczęli krytykować go za wspieranie sanacji , co według nich ograniczało niezależność ruchu ludowego. W1927 roku Bojko został senatorem z listy BBWR, był nim także w latach 1930 – 1935. Po skończeniu swojej kadencji senatorskiej wycofał się z polityki ze względu na podeszły wiek oraz rozczarowaniem postawą sanacji wobec wsi.  Resztę swego życia spędził w rodzinnym Gręboszowie zajmując się pisaniem publikacji i pamiętników. W 1937 roku został odznaczony Orderem Odrodzenia Polski. II wojna światowa niewiele zmieniła jego życie, ponieważ hitlerowcy nie niepokoili sędziwego działacza.

Zmarł 7 kwietnia 1943 roku w Gręboszowie, a dwa dni później został pochowany na miejscowym cmentarzu.                

Bojko pozostawił po sobie spuściznę publicystyczną i literacką. Oprócz licznych artykułów i wierszy napisał też dzieła większe jak: „Okruszyny z Gremboszowa”, „Pisma i mowy”, ”Dwie Dusze”, „Antychryst i dureń”, „Z dziejowej chwili”, „Pod trzeciego króla”, „Ze wspomnień”.

 Władysław Orkan napisał o nim: „Ile razy czytałem jakiś artykuł Bojki, zawsze miałem wrażenie, że słyszę głos któregoś ze szlacheckich pisarzy polskich z XVI wieku, nawołujących do poprawy Rzeczypospolitej. Nazwałbym go chłopskim Skargą. A na dowód tego określenia przytoczyłbym: jego prawość obywatelską, wysoką zdolność pisarską i zapał kaznodziejski wywołany troską o losy biednej Ojczyzny”.

Konto parafii

BANK SPÓŁDZIELCZY Dąbrowa Tarnowska ODDZIAŁ GRĘBOSZÓW
NR 96 9462 1013 2004 4000 0866 0001

­